พจนานุกรมคำศัพท์เทคนิคบล็อกเชน Web3 และระบบเครือข่าย Dime

พจนานุกรมคำศัพท์เทคนิค (Technical Glossary)

คลังคำศัพท์นี้จัดทำขึ้นโดย Dime Knowledge Library เพื่อเป็นแหล่งค้นคว้าอ้างอิงคำศัพท์ทางเทคนิคสำหรับนักศึกษา นักพัฒนา และผู้สนใจทั่วไป

หมวดหมู่: คำศัพท์ด้านระบบเครือข่ายและ Dime (Network & Architecture)

• Block (บล็อก): กล่องข้อมูลดิจิทัลที่บรรจุรายการธุรกรรมที่ได้รับการตรวจสอบความถูกต้องแล้วและเชื่อมต่อกันเป็นสายโซ่ตามลำดับเวลา
• Slot (สล็อต): หน่วยเวลาพื้นฐานที่กำหนดให้โหนดผู้นำ (Leader) มีสิทธิ์ในการผลิตบล็อกหนึ่งบล็อก
• Epoch (เอพ็อก): ช่วงเวลาที่ประกอบด้วยสล็อตจำนวนหนึ่ง โดยเมื่อสิ้นสุดแต่ละ Epoch ระบบจะทำการคำนวณและปรับตารางโหนดผู้นำรวมถึงค่าตอบแทนทางเครือข่าย
• Validator (ผู้ตรวจสอบความถูกต้อง): โหนดคอมพิวเตอร์ที่ทำหน้าที่ตรวจสอบธุรกรรมและลงคะแนนฉันทามติเพื่อรักษาความถูกต้องของบัญชีแยกประเภท
• Gossip Protocol: โปรโตคอลการสื่อสารแบบ Peer-to-Peer ระหว่างโหนด เพื่อกระจายข้อมูลธุรกรรมและสถานะเครือข่ายให้ทั่วถึงอย่างรวดเร็ว
• Finality (ความเด็ดขาดของธุรกรรม): สถานะที่ธุรกรรมได้รับการยืนยันอย่างถาวรจนไม่สามารถแก้ไข เปลี่ยนแปลง หรือยกเลิกย้อนหลังได้

หมวดหมู่: ความปลอดภัยและวิทยาการเข้ารหัสลับ (Security & Cryptography)

• Private Key (กุญแจส่วนตัว): ข้อมูลลับทางคณิตศาสตร์ที่ใช้สำหรับสร้างลายเซ็นดิจิทัลเพื่ออนุมัติคำสั่งธุรกรรม
• Public Key (กุญแจสาธารณะ): ข้อมูลทางคณิตศาสตร์ที่สร้างขึ้นคู่กับกุญแจส่วนตัว ใช้สำหรับตรวจสอบลายเซ็นและสร้าง Address
• Seed Phrase / Recovery Phrase: ชุดคำศัพท์ภาษาอังกฤษ 12 หรือ 24 คำที่ใช้กู้คืน Master Private Key ตามมาตรฐาน BIP-39
• Hardware Security Module (HSM): อุปกรณ์ฮาร์ดแวร์เฉพาะทางที่ออกแบบมาเพื่อปกป้องและลงนามกุญแจเข้ารหัสลับโดยป้องกันการดึงข้อมูลกุญแจออกจากอุปกรณ์
• Hierarchical Deterministic (HD) Wallet: โครงสร้างกระเป๋าเงินดิจิทัลที่สามารถสร้างกุญแจย่อยได้นับไม่ถ้วนจาก Master Seed เพียงชุดเดียว

หมวดหมู่: โครงสร้างระบบนิเวศและ Web3 (Ecosystem & Web3)

• RPC Node (Remote Procedure Call Node): โหนดที่เปิดอินเทอร์เฟซให้แอปพลิเคชันภายนอกสามารถส่งคำสั่งและดึงข้อมูลสถานะจากบล็อกเชนได้
• Smart Contract (สัญญาอัจฉริยะ): โปรแกรมคอมพิวเตอร์ที่ทำงานอยู่บนบล็อกเชนและดำเนินการตามเงื่อนไขที่กำหนดไว้โดยอัตโนมัติ
• Decentralized Application (dApp): แอปพลิเคชันที่ทำงานอยู่บนโครงสร้างพื้นฐานแบบกระจายศูนย์โดยไม่มีจุดศูนย์กลางของการควบคุม
• State Transition: กระบวนการเปลี่ยนแปลงข้อมูลในบัญชีแยกประเภทเมื่อมีการประมวลผลธุรกรรมสำเร็จ